ChatGPT Turnitinde Çıkar Mı? Psikolojik Bir Mercekten Bakış
İnsan Davranışlarını Çözümlemeye Çalışan Bir Psikolog Olarak İlk Adım
Her insan, içsel bir çelişkiyle karşı karşıya kaldığında kendini nasıl ifade edeceğini arar. Bir psikolog olarak, insanın bilinçli ya da bilinçsiz olarak dışarıya yansıttığı bu davranışları anlamak ve çözümlemek için sürekli bir gözlem içindeyim. Bazen bir öğrenci, bazen bir akademisyen, bazen de yazılı içerik üreticisi, tüm bu bireyler yazılı içeriklerini ne kadar özgün hale getirebilmek için çaba sarf ediyorlar. Bu süreçte bir soru ortaya çıkıyor: “Yapay zekâ, insan davranışlarını ne kadar yansıtır ve Turnitin gibi intihal kontrol sistemleri bunu nasıl algılar?”
ChatGPT, son yıllarda içerik üreticilerinin, araştırmacıların ve öğrencilerin ilgisini çekmeye başlamış bir yapay zeka platformudur. Ancak, bu teknoloji yazılı içeriklerin özgünlüğünü analiz etmek için kullanılan Turnitin gibi sistemlere takılabilir mi? Gelin, bu soruyu bilişsel, duygusal ve sosyal psikoloji perspektifinden inceleyelim.
Bilişsel Psikoloji Perspektifinden: Yapay Zeka ve İnsan Zihni
Bilişsel psikoloji, insanların düşünme, öğrenme ve karar verme süreçlerini inceleyen bir alandır. ChatGPT, büyük dil modelleme algoritmalarıyla desteklenmiş bir yapay zekâdır. Bu algoritmalar, veritabanındaki yazılı içeriklerden öğrendikleri dil kalıplarını kullanarak metin üretir. Ancak, bu metinler genellikle belirli kalıplara ve önceden var olan bilgilere dayanır. Bu nedenle, bir kullanıcı ChatGPT’yi kullanarak metin oluşturduğunda, içerik belirli bir biçimde ve bilinen dil yapılarıyla şekillenir.
Bilişsel açıdan, bu durumu şu şekilde açıklayabiliriz: İnsan zihni, öğrendiği bilgi ve deneyimler doğrultusunda düşüncelerini şekillendirir. Ancak yapay zeka, her ne kadar “öğrenme” sürecine dayansa da, bireysel bir bilinçten yoksundur. Yani, bir metnin yazılması sırasında bireysel bilinçli bir seçim yoktur. Bu fark, Turnitin gibi sistemler tarafından incelendiğinde ortaya çıkar. Yapay zekâ, özgünlük açısından genellikle insan beyninin yarattığı benzersiz içerikleri tam anlamıyla yansıtamaz.
Duygusal Psikoloji Perspektifinden: Yaratıcılığın ve Özgünlüğün İfadesi
Duygusal psikoloji, duyguların insan davranışlarını nasıl şekillendirdiğini inceleyen bir alandır. Yazılı içerik üretiminde, duygusal ifade büyük bir rol oynar. İnsanlar yazarken duygularını, düşüncelerini ve deneyimlerini içeriklerine yansıtır. Bir hikaye yazarken, kişisel bir deneyim ya da duygusal bir anı aktarmak, metnin özgünlüğünü artırır. Bu, yazılı içeriği başka birinin yazdığı metinden ayıran bir faktördür.
Ancak ChatGPT, duygusal bağlamları anlamaktan yoksundur. İnsan zihni, geçmiş deneyimlerini ve duygusal yanıtlarını kullanarak içerik üretirken, yapay zeka sadece verilen veriler doğrultusunda sonuç üretir. Bu nedenle, bir metnin duygusal derinliği ve özgünlüğü, ChatGPT ile üretilen bir içerikte eksik olabilir. Özgünlük, çoğu zaman bireyin duygusal dünyasından çıkar. Bu, Turnitin gibi sistemler tarafından daha kolay tespit edilebilir. Yapay zeka metinleri, belli başlı kalıpları ve öğrenilmiş dil bilgisi çerçevesinde üretildiğinden, duygusal özgünlükten yoksun olurlar ve bu da taklit edilmiş içerik olarak değerlendirilir.
Sosyal Psikoloji Perspektifinden: Toplumsal Etkileşim ve Yapay Zeka
Sosyal psikoloji, bireylerin toplum içindeki davranışlarını, toplumsal etkilerin birey üzerindeki etkilerini inceleyen bir disiplindir. Toplumda yerleşik yazı normları ve kültürel etkileşimler, içerik üreticilerinin yazılı içeriklerinde de belirgin olur. İnsanlar, içinde bulundukları toplumun dil kalıplarına, kültürel normlara ve sosyal etkileşimlere göre içerik üretirler.
ChatGPT ise, çok geniş bir veritabanı üzerinden içerik üretir ve bir metni toplumdan bağımsız olarak oluşturur. Yani, toplumsal bağlamdan yoksundur ve bu da metnin özgünlüğünü etkileyebilir. İnsanlar toplumla etkileşimde olduklarında, duygu ve düşüncelerini farklı şekilde ifade ederler. Bu, bireylerin yazılı içeriklerinde kültürel, toplumsal ve sosyal izler bırakmalarını sağlar. Ancak yapay zeka, bu tür izleri doğru şekilde yansıtmakta zorlanır. Turnitin gibi sistemler, toplumsal izleri olan metinlerle, yalnızca veriye dayalı, yapay zeka tarafından üretilmiş metinleri ayırt edebilir.
Sonuç: ChatGPT ve Turnitin’in Karşılaşması
Sonuç olarak, ChatGPT tarafından üretilen metinler, insan zihninin yarattığı özgün içeriklerle karşılaştırıldığında bazı önemli farklar taşır. Bilişsel, duygusal ve sosyal psikoloji boyutlarından bakıldığında, yapay zekâ metinlerinde insan zekâsının ürettiği derinlik, duygusallık ve toplumsal bağlam eksik olabilir. Bu da Turnitin gibi intihal kontrol sistemlerinin, ChatGPT içeriklerini özgün kabul etmemesine neden olabilir.
Bu yazı, sadece bir yapay zekâ ile metin üretiminin olasılıklarını değil, aynı zamanda insanın yaratıcılığını, duygusal derinliğini ve toplumsal bağlamını da sorgulayan bir analiz sunmaktadır. Peki ya siz? Kendinizi özgün bir içerik yaratırken nasıl hissediyorsunuz? İçsel deneyimlerinizi ve yaratıcı süreçlerinizi sorgulamak, belki de en özgün metni üretmenin anahtarıdır.
Etiketler: ChatGPT, Turnitin, Yapay Zeka, Psikoloji, Özgünlük, İntihal